delen:

30 oktober 2012 | Categorie: Tuchtrecht

Gelaten reactie op misbruik Belgische anorexiapsychiater

Heel België stond op zijn kop toen de beroemde Vlaamse hoogleraar en psychiater Walter Vandereycken deze maand bekende dat hij twintig jaar lang seksuele relaties had met patiënten. In Nederland bleef het relatief stil.

Patiëntenverenigingen en klinieken zijn weliswaar geschokt, maar menen dat het effect van dit nieuws op de Nederlandse behandelingswereld klein is. Ze denken bovendien dat het weinig afdoet aan de geloofwaardigheid van Vandereyckens bijdrage aan de ontwikkeling van eetstoornisbehandeling.
Eric van Furth, directeur van Centrum Eetstoornissen Ursula Rivierduinen: ‘Onder onze medewerkers was het natuurlijk het gesprek van de dag, ze waren enorm geschokt. De meesten kennen Vandereycken persoonlijk, hij gaf in Nederland vaak lezingen en leidde mensen op. Hij gold als een autoriteit in ons vakgebied; een erudiet, gerespecteerd man. Hij is van zijn voetstuk gevallen.’ Bij patiënten die nu bij Ursula in behandeling zijn, merkt Van Furth weinig reactie op het nieuws. Ook de Nederlandse Academie voor Eetstoornissen (NAE), een vereniging van mensen die met eetstoornispatiënten werkt, zegt dat patiënten die nu in behandeling zijn weinig op het nieuws reageren.

Vertrouwen
Op de informatie- en contactwebsite voor jongeren met een eetstoornis Proud2bme.nl, leverde het nieuws over Vandereycken tientallen reacties op, onder andere van enkele patiënten die zich bedrogen voelden, omdat ze door Vandereycken waren behandeld.  Van Furth: ‘Misschien is het nog te vroeg om een echt effect te merken bij patiënten in behandeling, maar ik maak me wel zorgen dat dit op lange termijn het vertrouwen in hulpverleners schaadt. Vrouwen met eetstoornissen zijn toch al een groep die heel moeilijk in behandeling komen. Ze zouden dit als extra reden kunnen gebruiken om niet in behandeling te willen. Je zou ook kunnen zeggen: ze vinden altijd nieuwe redenen - ook de eigen bijdrage kwam hen op die manier van pas.’

Hiërarchie
In België hadden Vlaamse collega's vermoedens van het misbruik, maar Vandereycken kon zijn gang gaan, omdat men een man van zijn statuur niet durfde te verdenken. Dit is echter geen reden om direct te vrezen dat iets dergelijks ook in de Nederlandse beroepsgroep voorkomt, stelt het NAE. ‘In België is er meer hiërarchie dan in Nederland. Het is altijd moeilijk een collega op zulk gedrag aan te spreken, maar we hebben in Nederland sinds een aantal jaren een meldcode, die het gemakkelijker maakt om dergelijke zaken te melden’, aldus woordvoerder Marga Oudendijk die alleen via mail wil reageren.

Argwaan
De patiëntenvereniging Stichting Anorexia Boulimia Nervosa (SABN) raadde patiënten geregeld de kliniek in het Belgische Tienen aan, waar Vandereycken werkte. SABN benadrukt dat zij nooit, ook niet van doorverwezen patiënten, signalen heeft gekregen over het misbruik. Voorzitter Erik Vleeschdraager: ‘Er is tot nu toe niemand die zegt: moeten we niet onderzoeken of dit ook in Nederland aan de hand is? Misschien is dat maar goed ook. Want als één man dit in België doet, is het dan nodig om de hele sector in Nederland te onderzoeken? Dergelijk onderzoek zou vooral argwaan wekken.’

Waardevol
Vandereyckens bijdragen aan de wetenschap en de verbetering van de behandelingen blijven volgens Ursuladirecteur Van Furth gewoon overeind. ‘Vandereycken heeft veel belangrijks gepubliceerd - ook over ethiek en seksualiteit - en veel mensen opgeleid’, zegt hij. ‘Dat hij zich zelf niet aan die regels gehouden heeft, doet daar niets aan af. Zijn bijdragen blijven even waardevol.’ Vleeschdraager: ‘De verbetering van de behandeling van patiënten is voor een groot deel aan hem te danken, daar is geen twijfel over mogelijk. Vroeger richtte de behandeling zich veel eenzijdiger op de lichamelijke condities van de patiënt. Vandereycken had als een van de eersten door dat je je moet inleven in de persoon en haar gedachten moet proberen te begrijpen. Het Handboek Eetstoornissen, dat Vandereycken met een ander schreef, is echt een fantastisch werk. Het zou een terugslag betekenen als zulk werk nu niet meer serieus genomen wordt.’ Volgens het NAE zal dat dan ook niet gebeuren. ‘Maar er zit nu wel een rare smaak aan zijn bijdragen.’ (CS)

©Psy 31-10-2012

Reageren Print