03 september 2010

Kritiek familieleden werkt averechts op depressieve patiënt

Hoe kan je je depressieve familielid het beste steunen en hoe blijf je zelf overeind als je naaste lijdt aan een depressie? Op deze vragen geeft klinisch psycholoog Huub Buijssen antwoord in zijn boek 'Als je man, dochter, zus, … depressief is'.

‘Uit onderzoek blijkt dat depressieve patiënten met kritische naasten veel meer risico lopen om na behandeling opnieuw een depressie te krijgen’, vertelt Buijssen. ‘Het is dus heel belangrijk hoe de familie zich opstelt. Niet alleen voor de patiënten, maar ook voor de familieleden zelf. De kans dat zij ook depressief worden, is namelijk dubbel keer zo groot. Omdat steun bieden en tegelijkertijd zelf overeind blijven ontzettend moeilijk is, besloot ik het boek Als je man, dochter, zus, … depressief is te schrijven. Ik wil handvatten bieden.’

Na het lezen van de eerste twee hoofdstukken voelde ik me schuldig. Ik heb altijd precies de verkeerde dingen tegen een depressief familielid gezegd.
‘Dat hoor ik wel meer, maar eigenlijk is het heel logisch dat je het als het ware verkeerd doet. De meeste mensen weten niet precies wat een depressie is en wat het met iemand doet. Dat probeer ik dan ook in het eerste hoofdstuk van mijn boek uit te leggen. Waar het op neerkomt, is dat een depressief persoon minder of zelfs even helemaal geen wilskracht meer heeft. En daar spreekt de familie van de depressieve patiënt hem op aan door bijvoorbeeld te zeggen “Kom op, doe eens wat beter je best”. Dat is niet raar, maar je steunt er een depressief persoon absoluut niet mee. Het zou hetzelfde zijn als je tegen iemand met een gebroken been zegt dat hij moet doorlopen.’

U geeft veel tips in uw boek. Zo stelt u dat je een depressief familielid moet zien als een patiënt omdat dat de omgang makkelijker zou maken. Wat bedoelt u hiermee?
‘Je kunt een depressief iemand niet meer beoordelen als voorheen. Dat is lastig en je hebt er veel geduld voor nodig. Om je geduld beter te kunnen bewaren, kan je je familielid inderdaad beschouwen als patiënt. Je moet jezelf duidelijk maken dat een depressief iemand het jou niet expres moeilijk maakt of je zit te jennen. Het is niet meer je man, dochter of zus die spreekt, maar de depressie.’

Volgens u krijgen mensen die op zoek gaan naar adequate professionele hulp te maken met veel obstakels...
‘Klopt. Belachelijk toch? Ik wil mensen absoluut niet bang maken, maar wel eerlijk zijn over de obstakels die zij tegen kunnen komen. Voorbeelden zijn bijvoorbeeld dat de huisarts niet de juiste diagnose stelt of dat de patiënt niet de goede behandeling krijgt. Door opnieuw veel tips en voorbeelden te geven, weten patiënten en familieleden beter waarop ze moeten letten. Ik besef dat ik veel tips en adviezen geef en dat het bijna onmogelijk is om ze allemaal op te volgen, maar er kan zo in ieder geval een begin gemaakt worden.’

Naast het steunen van een depressief iemand gaat uw boek ook over hoe familieleden zelf het beste overeind kunnen blijven. Kunt u daar iets over vertellen?
‘Zoals ik al vertelde, hebben mensen die met een depressieve naaste te maken hebben, een grotere kans om zelf ook depressief te worden. Daarom is het zo ontzettend belangrijk dat zij een eigen leven blijven leiden en zich daar niet schuldig over voelen. Ik wil ook duidelijk maken dat het helemaal niet raar is dat iemand bijvoorbeeld boos is op een depressief familielid of zich voor hem schaamt. Dat hoort er allemaal bij.’ (HE)

Huub Buijssen is klinisch psycholoog, gezondheidspsycholoog en psychogerontoloog. Hij schreef vele boeken over diverse psychologische onderwerpen, waaronder Ik zie het weer zitten. Stap voor stap van je depressie af. Buijssen is directeur van Buijssen Training en Educatie.

Als je man, dochter, zus, … depressief is, 126 pagina’s. Huub Buijssen. Uitgeverij Spectrum. ISBN 9789049103040. €14,99.

De exemplaren van Als je man, docter, zus,... depressief is zijn gewonnen door
Familie Osinga
Nancy Hogerwerf
Liesbeth Faber
Mevrouw H. Mom
Brecht Haage
Zij krijgen het boek toegestuurd


© Psy 03-03-2010

Het klink aanemelijk maar klopt het ook? Blijven gezinsleden uit gezinnen waar veel kritiek wordt gegeven langer depressief of uiten mensen met aanleg voor depressie eerder kritiek en is die aanleg erfelijk? In de laatse situatie klopt de stelling niet en is het enkel kritiek voor mensen die de neiging hebben tot kritiek.
peter
wo 03/03
Inderdaad, het is moeilijker om te 'genezen' Als je terug op de been bent gaat men als vanouds van alles van je verwachten. Familieleden aanvaarden niet dat je na een depressie iemand anders geworden bent.
franci larondelle
do 04/03
Wat mij is geleerd dat depressie te maken heeft met o.a de genen, of te wel je erf het , dat staat voor mij zo vast als een huis. De kans op een volgende depressie is na enkele depressies verder ook groot volgens de psy 90%.Het is ind een ziekte die voor vele niet word begrepen en dan is het toch veel makkelijker om te jennen en achtelijke opmerkingen te maken. Zoals in het verhaal naar boven komt, hee loop eens door straks kom je nog te laat , tegen iemand die twee benen mist.
Anoniem
vr 05/03
mag het ook zijn ''als je vrouw, moeder, zoon......
Hoe de auteur vertelt hoe het voor een depressief iemand is, slaat in. De titel lijkt wel gericht op vrouwelijke lezers en dat zou jammer zijn, want het inzicht is liefdevol
an
za 06/03
Het boek is denk ik ook bedoeld voor de mannelijk lezers. Achter 'man, dochter, zus' staan namelijk puntjes die bedoeld zijn om zelf in te vullen, bijvoorbeeld met: vrouw, broer, opa, oma, kleinkind, vriend(in) of een andere naaste.
Anja
zo 07/03
't is maar een detail, maar toch even voor de duidelijkheid: de 'je' in de titel, waarmee de lezer aangesproken wordt, zegt helemaal niets over het geslacht van die lezer. Zowel een vrouwelijke als een mannelijke 'je' kan een man als partner, een dochter, een zus, etc. hebben.
Een depressie is een ramp voor jezelf én net zo goed voor je omgeving. Goede en plezierige relaties kunnen erin verdwijnen als in een zwart gat in de kosmos. zie ze daarna maar weer eens terug te vinden. Goed en belangrijk voor alle betrokkenen dat er aandacht is voor de mensen rondom iemand met een depressie!
Cecilia
ma 08/03
U geeft veel tips in uw boek. Zo stelt u dat je een depressief familielid moet zien als een patiënt omdat dat de omgang makkelijker zou maken. Wat bedoelt u hiermee?
‘Je kunt een depressief iemand niet meer beoordelen als voorheen. Dat is lastig en je hebt er veel geduld voor nodig. Om je geduld beter te kunnen bewaren, kan je je familielid inderdaad beschouwen als patiënt. Je moet jezelf duidelijk maken dat een depressief iemand het jou niet expres moeilijk maakt of je zit te jennen. Het is niet meer je man, dochter of zus die spreekt, maar de depressie.’
Daar ben ik het mee eens. Precies, maar de GGZ verpleegsters willen dat niet zien en hameren op echtscheiding en jennen de partners van de patienten.
Carola
do 11/03
Als ik een persoon met een depressie ga behandelen als een patiënt zou ik mezelf onrespectvol vinden tegenover de persoon in kwestie. We zijn allemaal mens, met of zonder depressie. Iemand behandelen als een patiënt is anders dan rekening houden met de beperking van een ander.
Kevin B
vr 12/03