11 februari 2012

3,4 miljoen voor de ontwikkeling van depressietest

Een consortium van universiteiten en bedrijven gaat werken aan de ontwikkeling van een betrouwbare diagnostische test voor depressie. Het ministerie van Economische Zaken en de provincies Gelderland en Overijssel verlenen financiële steun aan het project waarmee in totaal 3,4 miljoen euro is gemoeid.

Biomarkers

In veel gevallen zijn ze al lang en breed routine, tests die helpen vaststellen of iemand aan een bepaalde aandoening lijdt. Vrijwel zonder uitzondering meten ze de concentratie in bloed of urine van biomarkers, lichaamseigen stoffen die een maat vormen voor de aanwezigheid van een bepaalde ziekte. Zo wordt voor het vaststellen van diabetes gekeken naar de hoeveelheid glucose in het bloed, terwijl een verhoogde concentratie tumoreiwitten een aanwijzing vormt voor kanker.

Betrouwbare diagnose
Voor depressie bestaat deze mogelijkheid nog niet, maar gezien de problemen die met name huisartsen hebben bij het stellen van de juiste diagnose, zou een betrouwbare diagnostische test een uitkomst zijn. Om in deze lacune te voorzien gaat een consortium van onderzoekscentra en bedrijven de komende tijd op zoek naar geschikte biomarkers voor depressie.
 
Stresshormonen
‘Veel psychiatrische aandoeningen, ook depressies, gaan gepaard met veranderingen in de biochemie van de hersenen’, zegt Johan den Boer, hoogleraar biologische psychiatrie in Groningen. ‘Bij patiënten met een depressie vinden we bijvoorbeeld lagere concentraties neurotrofines, eiwitten die bijdragen aan de vorming van nieuwe verbindingen in het brein, terwijl er juist sprake is van een verhoogde concentratie van bepaalde stresshormonen. Veel van deze veranderingen zijn ook terug te vinden in het bloed en in de urine.’

Verlaagde concentraties
Inmiddels zijn ongeveer vijfenveertig stoffen geïdentificeerd, waarvan een verhoogde of verlaagde concentratie in verband kan worden gebracht met depressie. Den Boer: ‘Het probleem is alleen dat je op basis van informatie over één enkele biomarker weinig kunt concluderen. Een verlaagde concentratie neurotrofines kan even goed wijzen op depressie als op een andere stress-gerelateerde aandoening. Wij nemen daarom in dit project alle 45 biomarkers tegelijk onder de loep. Door naar de verschillen in concentratie in het bloed te kijken bij patiënten met depressie en bij gezonde mensen, hopen we patronen te ontdekken die specifiek zijn voor bepaalde vormen van depressie.’

Commerciële partners
Op basis van dit in Groningen verrichtte fundamentele onderzoek hopen de commerciële partners in het consortium een aantal praktisch toepasbare tests te kunnen ontwikkelen, variërend van een snelle eerste test voor huisartsen tot uiterst geavanceerde optische chips waarmee in één klap de concentratie van tientallen stoffen in bloed of urine kan worden vastgesteld. Behalve voor het stellen van een diagnose kan een dergelijke test ook van pas komen om het succes van de behandeling te meten.

Medewerking patiënten
Den Boer waarschuwt overigens voor al te hooggespannen verwachtingen. ‘Dit soort onderzoek kost tijd, onder meer omdat we afhankelijk zijn van de medewerking van patiënten. Ik ben ervan overtuigd dat het op termijn zal resulteren in goede en betrouwbare tests voor depressie, maar dat zal zeker niet van vandaag op morgen gebeuren.’(EH)


© Psy 21-06-2010

Stuur door Mail Reageren Reageren Print print
Volgens mij gaat geen enkele lichamelijke test bevestiging geven van depressie, aangezien het met name gaat om wat voor betekenis mensen hun gedachten geven. En dat is niet te meten. Ik ben er erg huiverig voor om een "lab depressie" aan te gaan vragen voor mensen die met klachten bij me komen. Mogelijk dat het onderzoek toch iets anders in elkaar zit?

Verder vind ik dat men niet uit het oog mag verliezen dat depressies vaak een oorzaak hebben en dat een van de belangrijkste dingen is om aandacht te hebben voor het verhaal van mensen en te luisteren. Volgens mij bereik je daar veel meer mee.
Michiel
ma 28/06
Leuk z'n onderzoek maar iemand die het niet wil weten zal ook aan bloedprikken niet mee werken.

Ga eerst een andere punten binnen de ggz onderzoeken en verbeteren. Er wordt aan alle kanten bezuinigd binnen de ggz, en dan wordt er miljoelen in een onderzoek gepomt waar maar een klein gedeelte van de hele ggz mee geholpen is.

Niet echt goed te verklaren in tijden van crissis. En dit onderzoek is nog gevaarlijk ook. De psychie laat zich niet vast zetten in het bloed.
Syl
vr 25/06
De negatieve reacties op dit onderzoek zijn misschien wat(te) kort door de bocht. Een depressie kan makkelijk verborgen blijven achter allerlei andere klachten. Zo ken ik iemand, die al enige jaren haar stoel nauwelijks nog uitkomt en klaagt over allerhande kwaaltjes, maar boos wordt als je het woord 'depressie' laat vallen. Ze komt regelmatig bij de huisarts, maar die herkent het niet of kan haar evenmin overtuigen. Laat die test er maar komen!
Cecilia
do 24/06
Een depressie is, denk ik, vaak inderdaad goed vast te stellen. Maar niet altijd! ZO ken ik iemand, die al enige jaren haar stoel nauwelijks nog uitkomt en klaagt over allerhande kwaaltjes, maar boos wordt als je het woord 'depressie' laat vallen. Ze komt regelmatig bij de huisarts, maar die herkent het niet of kan haar evenmin overtuigen. Zij is niet de enige die op deze manier alsmaar doorsukkelt met een depressie. Laat die test er maar komen!
Cecilia
do 24/06
Veel mensen kunnen goed aangeven hoe zij zich voelen. Dan is de diagnose 'depressie' waarschijnlijk makkelijk te stellen. Maar verdriet en somberheid zijn niet altijd de meest opvallende verschijnselen van een depressie. Ik ken iemand, die al enige jaren haar stoel nauwelijks nog uitkomt en klaagt over allerhande kwaaltjes, maar boos wordt als je het woord 'depressie' laat vallen. Ze komt regelmatig bij de huisarts, maar die herkent het niet of kan haar evenmin overtuigen. Zij is niet de enige die op deze manier alsmaar doorsukkelt met een depressie. Laat die test er maar komen!
Cecilia
do 24/06
Het is belangrijk een goede diagnose te stellen, zeker met een goede vervolgbehandeling in het achterhoofd. En zelfs met een goede diagnose is het nog niet duidelijk wat de beste diagnose is voor wie, en wat de beste zorg op maat is. Zo is het onduidelijk hoe lang patiënten antidepressiva moeten slikken en wie daar precies voor hoe lang baat bij heeft.

Daarom wordt aan de Rijksuniversiteit Groningen momenteel onderzoek gedaan naar het voorkomen van terugval in depressie (www.doorbreek-depressie.nl). We onderzoeken zowel een psychologische groepstraining als een internettraining. Mogelijk kan een groepstraining een aanvulling of alternatief zijn voor antidepressiva. De werkzaamheid van de training is aangetoond in het verleden (Bockting, 2005, 2009).
Gerard van Rijsbergen, onderzoeker Rijksuniversiteit Groningen
do 24/06
Voor dat onderzoeksgeld kan 3/4 van de depressieve mensen van heel Europa geholpen worden. Mijn naam is Mark Biemans. De reguliere zorg en onderzoekscentra zullen niet blij met mijn gedachte zijn en aanpak van gedachten. Logisch.
Ieder depressief proefkonijn moet zorgen dat hij/zij een vergoeding per uur krijgt + vergoeding voor het gaatjes prikken in de armen etc.
Dan hebben de 'depri's er ook nog iets aan.
Mark Biemans
Mark Biemans
do 24/06
Hier wordt weer enkel gekeken naar de meetbare gevolgen van een depressie. Daar wordt dus als eerste aan verdiend. Vervolgens kunnen ze pilletjes gaan voorschrijven. Daar wordt ook weer aan verdiend. Hoe zou het toch komen dat de zorg duurder wordt?
Weer wordt niet gekeken naar de oorzaak van depressie, alsof iedere depressie puur lichamelijk is.
Driekwart of meer van de depressies komt voort uit repeterende problematische gedachten. De oorzaak dus. Daar kun je iets aan doen. Ik geef daar therapie voor.
Wordt vervolgd.
Mark Biemans
do 24/06
Kan dit geld niet beter besteedt worden aan een bewustwordingscampagne zoals in Groot-Brittannië waar het basisthema was dat 1 op de 4 mensen hiermee te maken krijgt?
Rianne
do 24/06
Leuk zo'n studie is vast ook goed voor de economie. Let er echter wel op dat je het paard niet achter de wagen spant. Biomarkers of MRI scans enz kunnen dan misschien een richting laten zien maar mogen mi nooit gelden als bevestiging van een DSM stoornis. Zie ook Dr Robert Epstein "The myth of the teen brain".
Dennis
do 24/06
Ontzettend fijn dat er een test komt die bevestiging kan geven. Hierdoor hoeft de persoon die een depressie ondergaat niet constant het gevoel te hebben dat hij/zij hier schuldig aan is. Waardoor er misschien ook iets meer begrip zal zijn voor mensen met een depressie.
Marloes
do 24/06
Er zijn verschillende tests (op papier of online) die een goed beeld kunnen geven van depressieve stemmingen. Huisartsen kunnen die gemakkelijk en goedkoop gebruiken. Dat gebeurt overigens al bij veel praktijken. Het ontgaat me wat de meerwaarde is van het via bloedmonsters uitvissen of iemand somber is. Het maakt de signalering van depressie alleen maar duurder. Wetenschappelijk is het misschien interessant, maar maatschappelijk lijkt het overbodig
Rob
do 24/06
Er bestaat toch al zo iets van de Hamilton test en nog andere testen om een depressie te kunnen vaststellen. Met dit geld kun je wel andere nuttige dingen doen!
Miriam
wo 23/06
Misschien kan hij dan ook een biochemische test ontwikkelen of iemand echt gelukkig is of ech een ander lief heeft of voor nog andere gemoedstoestanden. Hoeven we elkaar niets meer te vragen en alleen nog maar bloedmonster af te nemen. Immers een stemming is alleen maar een stemming als hij biochemisch kan worden vastgesteld. Toch????!!!
Peter
ma 21/06