Autonomie patiënt schaadt familiecontact
Hulpverleners in de ggz gaan er onterecht vanuit dat de patiënt niet wil dat familieleden op de hoogte wordt gehouden van zijn ziekte. Dat staat in het onderzoek ‘Niet alleen de patiënt centraal: over familieleden in de Geestelijke Gezondheidszorg.’
Onderzoekers Margo Trappenburg en Hester van de Bovenkamp verkregen hun informatie uit interviews met familieleden van 21 chronisch psychiatrische patiënten. Van de Bovenkamp: ‘Het contact tussen hulpverleners en familieleden van patiënten in de ggz verloopt moeizamer dan in andere sectoren van de zorg. Familieleden krijgen te weinig informatie over een diagnose, hun wordt niet verteld hoe ze met problemen moeten omgaan en soms weten ze niet eens wanneer de patiënt met verlof gaat of wanneer hij uit de kliniek ontslagen wordt. Zo komt het voor dat een patiënt onaangekondigd bij zijn familie aanklopt voor opvang.’
Doorgeschoten autonomie
Van de Bovenkamp legt de verklaring van het probleem in de doorgeschoten autonomie van patiënten: ‘Het is een erfenis uit de jaren zestig en zeventig, toen de antipsychiatrie zijn intrede deed. Patiënten moesten meer zeggenschap krijgen over hun leven, vond men. Familieleden moesten zich niet overal mee kunnen bemoeien.’ In andere sectoren van de zorg nemen hulpverleners de autonomie van patiënten ook in acht, maar daar lijken ze te begrijpen dat goede informatievoorziening van de familie meestal ten goede komt aan de patiënt. Daar wordt de relatie tussen patiënt en familie niet geproblematiseerd, aldus Van de Bovenkamp. ‘In andere sectoren van zorg zien ze goede ondersteuning van familieleden als een taak van de hulpverlening.’ De slechte informatievoorziening van familieleden is volgens Van de Bovenkamp te meer kwalijk omdat in de ggz de mantelzorg een belangrijke rol zou kunnen innemen. ‘En in de ggz is de mantelzorg vaak zwaarder; ze hebben te kampen met verloedering en crisissituaties.’
Een cadeau voor Ypsilon
Ggz-instelling Meerkanten deed het onderzoek cadeau aan Ypsilon - de vereniging van familieleden van mensen met schizofrenie of een psychose -, ter gelegenheid van haar 12-jarig bestaan en het 30-jarig jubileum van de familieraad. Op 3 juni overhandigde Ypsilon het onderzoeksrapport aan de Tweede Kamer. In een bijgevoegde petitie vroeg zij kamerleden zich in te zetten voor een stevige rol van familieleden binnen de geestelijke gezondheidszorg. Op 30 oktober organiseert de familieraad van Meerkanten een symposium over de uitkomsten van het onderzoek. (JH)
Lees hier het onderzoeksrapport.
Lees hier de samenvatting van het onderzoek.
Lees hier de petitie van Ypsilon aan de Tweede Kamer.
Klik hier voor meer informatie over Ypsilon.
Klik hier voor meer informatie over ggz-instelling Meerkanten.
© Psy 04-06-2008
