04 February 2012

Verslavingszorg faalt bij nazorg

Verslaafden willen na de behandeling contact met een vaste hulpverlener, ze willen steun op moeilijke momenten en een zinvol leven. Het aanbod van de verslavingszorg sluit niet aan op hun behoeften. Dat blijkt uit een onderzoek dat Psy liet uitvoeren en het dossier 'De kater van de nazorg'.

illustratie: Shootmedia/groningen

Steun en bereikbaarheid, hoop op een zinvol leven, zelfvertrouwen en het gevoel krijgen ‘dat je er toe doet’, dat zijn de kernbegrippen waar het bij cliënten in de verslavingszorg om draait. Zelden wordt hen na afloop van de behandeling gevraagd waar ze precies behoefte aan hebben. De nazorg die verslavingszorginstellingen aanbieden faalt.

Catastrofaal
Het Rotterdamse onderzoeksbureau IVO vroeg in opdracht van Psy aan doorgewinterde cliënten in de verslavingszorg hoe de nazorg eruit zou moeten zien. Laat geen gat vallen aan het eind van de behandeling, zeiden de cliënten. Dat kan catastrofaal uitpakken. Hulpverleners moeten bereikbaar blijven. De overgang van de kliniek met 24 uur zorg naar een zelfstandig bestaan is te groot. ‘Opeens is er niets meer.’

Achter in de rij
De verslavingszorg heeft geen gemeenschappelijke opvatting over nazorg. Ze kibbelen over de definitie en bieden allemaal wat anders aan. Niemand die weet of het werkt. Bij navraag bleken instellingen niet te beschikken over betrouwbare terugvalcijfers.
De obstakels liggen vooral buiten de eigen instelling. Bij woningcoöperaties, schuldsaneerders en werkgevers. Verslavingsinstellingen hebben met dezelfde vooroordelen te maken als hun cliënten: ‘We staan overal achter in de rij’.

Gebrek aan zingeving maakt depressief
Een voor cliënten belangrijk punt als ‘zinvol leven’ heeft geen vaste plek in de behandeling en de nazorg, erkent ook psychiater Els Noorlander van de dubbele-diagnosekliniek in Poortugaal. Gebrek aan een sociaal netwerk en zingeving maakt depressief. ‘Verslaafde mensen gaan dan gelijk zo gigantisch gebruiken dat ze weer helemaal terug bij af zijn.’

Leven na de ontnuchtering
In het dossier De kater van de nazorg komen ex-verslaafden uitgebreid aan het woord. Ze organiseren hun eigen herstel in cliëntenprojecten. Ze beschrijven het leven na de ontnuchtering. ‘Ik was als een kind dat alles opnieuw moest leren’, zegt Peter Barendsen die na dertig jaar verslaving en zeven opnames op zoek ging naar zijn identiteit.(ML)

Klik hier voor het dossier ‘De kater van de nazorg’

Klik hier voor het rapport van IVO, instituut voor verslavingsonderzoek

Lees hier het artikel ‘Financiering nazorg is schimmig geregeld'

Lees hier het artikel 'In Nieuw-Zeeland zijn ervaringsdeskundigen overal aan het werk'

© Psy 22-05-2008
 

Berichtje aan J.v.d.Linden
Heeft u als chef-kok gevaren bij de stoomvaart maatschappij nederland (smn)?
joblok@casema.nl
Sun 25/10
Ik werkte tot voor kort in een verslavingskliniek als hulpverlener. Veel vaardigheden kunnen geleerd worden. Maar ze missen een coach die als 'een goede maar kritische vriend' een klankbord is om wat hen bezighoudt op de rij te helpen zetten en om teleurstellingen te kunnen ventileren. Ze missen iemand die hen geestelijk af en toe even bij de hand neemt. De casemanagers, spv-ers of maatschappelijk werkers hebben daarvoor geen tijd. Iedere verslaafde naast de praktische hulpverlening ook een vaste coach ! al of niet via internethulp : een 'oor' bieden en meeleven en soms advocaat van de duivel spelen. Socratisch luisteren. Ik weet van clienten dat ze met angst en beven hun ontslagdatum zien naderen.
K. Albers
Sat 17/01
een goede psychiater/hulpverlener is nodig. De pijn en behoefte, ook geestelijk in bijna ondraagbaar.
J.v.d.Linden
Sun 31/08
Ik werk bij Ontwenningscentrum de Wending van het Leger des Heils. We hebben hier getracht dit te ondervangen door na de behandeling een woon-werktraject aan te bieden van een jaar en daarna de mogelijkheid tot woonbegeleiding waar mensen leren op al de facetten die verder geleerd en ontwikkeld moeten worden verder in te gaan. Financieel, relaties, vrije tijdsinvulling etc komen hier aan bod. Het blijkt dat mensen die daar voor kiezen meestal sterker in hun schoenen staan dan mensen die kiezen voor de kortere route.
B Sijtsma
Wed 18/06
Als je het over nazorg heb, zal voor veel mensen zelfhulp een belangrijke bron zijn van nazorg, maar ik vraag mij af of dit voldoende is.
Nazor bestaat toch uit, wonen, welzijn, financiele hulp,sociale contatacten, zelfrespect en zin volle dagbesteding ?
Kijk ook eens op www.vippunt.nl
Gerrit Z
Wed 11/06
Na de detox en/of kliniek zijn er in het hele land AA groepen die in de nazorg zitten en elkaar tot steun zijn
Evelien
Tue 03/06
Ik werk bij Arta. Alle problemen die genoemd worden hebben wij vanaf 1980 aangepakt. Geen zwart gat. Alles wat je nodig hebt bieden we, en als het er niet is, dan zorgen we er samen met de cliënt voor! Arta is er tot jij er bent is onze leuze.
Arta is ontwikkeld door cliënten als topexperts, en medewerkenden.
alexander van gerwen
Tue 03/06
Ik werk bij Arta. Alle problemen die genoemd worden hebben wij vanaf 1980 aangepakt. Geen zwart gat. Alles wat je nodig hebt bieden we, en als het er niet is, dan zorgen we er samen met de cliënt voor! Arta is er tot jij er bent is onze leuze. Dat maken we waar. Oplossingen hebben we niet, wel een aanpak die alles in de artikelen als sneeuw voor de zon doet verdwijnen. De cliënt is de expert. Door naar hen te luisteren is een integraal programma ontstaan dat steeds bijgesteld wordt. Wij hebben een fantastische nazorg. Niet gesteld uit bedrijfsego, maar uit trots dat luisteren naar en betrokken zijn werkt. Na deze moedeloze schets graag dan een aanpak van 25 jaar door clienten en medewerkers ontwikkeld. Kop op, collegae, en doe je voordeel er mee voor al die mensen die op ons rekenen.
alexander van gerwen
Mon 02/06
Zingeving is naar mijn idee belangrijk om terug te keren naar de maatschappij. De zorg moet anders en kan anders .
zoals , De Stichting MWZW zich zal onderscheiden van de reguliere verslavingsopvang door het aanbieden van permanente huisvesting met een zinvolle daginvulling uitgaande van de verborgen talenten van de cliënten. Gebruikmakend van werkprojecten en continuïteit van zorg op lange termijn.
anoniem
Sun 01/06
zelf ben ik 4 jaar geleden naa een traject van 2 en een half jaar uit de bouman ontslagen. Ik stond er direct alleen vor. nazorg was nog niet geregeld en toen dat eenmaal van de grond was werd er alleen over drugsgebruik gepraat, terwijl ik behoefte had aan het opbouwen van een nieuw leven. Ik heb het geluk gehad dat ik solide sociale contacten had die mij er 'door heen hebbben gesleept'. Nu werk ik sinds een aantal jaar voor de pameijer en merk dat mijn ervaringsdeskundigheid hier op prijs wordt gesteld. Dat terwijl de bouman duidelijk was in mijn eventuele carriere bij de organistaie. 'over tien jaar misschien als receptioniste'.
anoniempje
Fri 30/05