17 mei 2012

‘We vergeten vaak mild voor onszelf te zijn’

Compassie hebben met onszelf is moeilijk. Het is onlosmakelijk verbonden met ons welbevinden en het valt te leren. Dat zegt Kristin Neff, (1966) psycholoog aan The University of Texas (USA). Ze is auteur van het hulpboek 'Zelfcompassie' en gaf onlangs een lezing in Amsterdam.

Kristin Neff

Wat is zelfcompassie?
‘Zelfcompassie is jezelf op een vriendelijke, zorgzame en ondersteunende manier behandelen in plaats van jezelf onophoudelijk beoordelen.’

Waarom is dat zo bevorderlijk voor ons welbevinden?
‘Onophoudelijke zelfkritiek maakt depressief en angstig. Twaalf procent van de Amerikanen is aan de antidepressiva, dat houdt ongetwijfeld verband met de toegenomen prestatiedruk. Zelfcompassie helpt. Mensen met zelfcompassie realiseren zich dat de mens niet perfect is en dat zij dus onmogelijk zelf perfect kunnen zijn. Daardoor voelen zij zich minder geïsoleerd in hun ellende en meer verbonden met anderen.’

Is dat wetenschappelijk aangetoond?
‘Uit veelvuldig onderzoek blijkt dat mensen zonder zelfcompassie gevoeliger zijn voor depressie, angst en stress en dat mensen met zelfcompassie gelukkiger, tevreden en optimistischer zijn.
Zelf ontwikkelde ik een gevalideerde test voor zelfcompassie, die kunnen mensen op internet kunnen doen. Scoor je daarop laag, dan scoor je laag op geluksbeleving en hoog op depressie.’

Waarom is zelfcompassie zo moeilijk?
‘Mensen zonder zelfcompassie hebben vaak erg kritische opvoeders gehad waardoor zij zich als kind niet geborgen hebben gevoeld. Bovendien ontmoedigt de westerse cultuur het. We vinden het al snel egocentrisch of egoïstisch als iemand vriendelijk en mild voor zichzelf wil zijn.’

We leven toch ook in een individualistische cultuur van navelstaarders?
‘Zelfcompassie betekent niet dat je alleen nog doet wat jou op dat moment goeddunkt. Het gaat er niet om dat je constant je eigen belangen behartigt, maar dat je voor je eigen welzijn en gezondheid kiest. De vraag is: waar voel ik me beter door? Als je jezelf troost door bijvoorbeeld in je eentje een hele cake weg te eten, is dat geen toonbeeld van zelfcompassie.’

Hoe merk je dat je jezelf veroordeelt?
‘Vul mijn internettest voor zelfcompassie in, of luister goed naar hoe je tegen jezelf praat. Hoe zou het klinken als je datzelfde zou zeggen tegen een vriend of familielid van wie je houdt? We weten heel goed hoe we intimi met compassie moeten behandelen, maar we vergeten vaak mild voor onszelf te zijn.’

Heb je een oefening in zelfcompassie?
‘Strek beide handen uit en knijp hard zo hard mogelijk in je vuisten. Zo voelt zelfkritiek: onaangenaam en stressvol. Laat nu je handen los. Zo voelt het als je die zelfkritiek loslaat: bevrijdend. Leg vervolgens beide handen op je hartstreek. Voel je die zachte warmte? Zo voelt zelfcompassie.
Jezelf fysiek aanraken, is een gemakkelijke manier om vriendelijk voor jezelf te zijn. Nog beter is het jezelf te knuffelen, maar dat is wat ingewikkelder. (JH)

De exemplaren van Zelfcompassie zijn gewonnen door:
Michiel Linssen, Nijmegen
Harriet Messing, Utrecht
Mw.K. Rutjens, Limbricht
Ries Terreehorst, Schoondijke
Hans de Graaf, Rosmalen
Zij krijgen 'Zelfcompassie' toegestuurd.

Zelfcompassie. Stop jezelf te veroordelen. Kristin Neff. Uitgeverij Cargo, Amsterdam. ISBN 978 90 234 5865 4, € 19,90. Klik hier om het boek te bestellen

Klik hier voor meer informatie over zelfcompassie


© Psy 18-07-2011